|
"Nếu bố mẹ không cho con chuyển giới thành con trai, con sẽ tự tử. Con sẽ nhảy xuống sông, bố mẹ chỉ việc nói là con đi bơi chết đuối, hoặc con lao vào ôtô, bố mẹ có thể nói với mọi người là con bị tai nạn giao thông. Con sẽ chết mà bố mẹ không bị mang tiếng đâu", Phương, 16 tuổi, "mặc cả" với bố mẹ.
Chuyện thanh thiếu niên tự tử mấy năm gần đây không còn là việc quá mới mẻ. Trên các báo và phương tiện thông tin đại chúng trong vòng 2 năm qua có thể tổng kết được hàng chục vụ tự sát của các teen theo nhiều cách: tự tử tập thể hoặc tự tử một mình. Thậm chí, theo một số teen, ở bất cứ trường nào cũng có giai thoại về chuyện anh bạn A., cô bạn C. tự tử (có thể chết hoặc chưa chết) vì thất tình, học kém, buồn chuyện gia đình và vô vàn lý do khác mà đa số người lớn, những người từng ý thức được rõ ràng ý nghĩa của sự sống và cái chết đôi khi cảm thấy... không hiểu nổi.
Thấy cô con gái đang tuổi lớn tự dưng khăng khăng đòi bố mẹ cho đi chuyển đổi giới tính thành con trai để được "là chính mình" bố mẹ Phương đau đầu nhức óc suốt mấy tháng trời. Cảm giác bị sốc nặng khi thấy đứa con gái xinh xắn từ bé đã quen mặc váy, buộc nơ của mình giờ đây đòi "cãi lại tạo hóa" khiến bố mẹ em sau không ít lần khuyên nhủ bất thành đã không kiềm chế được đã mắng mỏ, dọa nạt. Đỉnh điểm của sự mâu thuẫn là khi Phương dõng dạc liệt kê ra cho bố mẹ thấy tất cả những cách mà cô sẽ chọn để hủy hoại cuộc sống vì không đạt được điều mình muốn.
 |
|
Nhiều bạn trẻ lấy cái chết để chấm dứt mọi buồn phiền, lo lắng, căng thẳng... (Ảnh minh họa) |
Gây sốc nhất có thể kể đến vụ trầm mình tập thể của 5 nữ sinh lớp 7 trường THCS Phượng Hoàng, huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương ngày 24/5/2006, tại đoạn sông chảy qua địa phận xã. 5 cô bé từng làm lễ ăn thề, kết nghĩa chị em, từng bỏ nhà ra đi vì cảm thấy bị "bất công". Với những chiếc khăn quàng buộc chặt tay nhau, các cô bé nhảy xuống sông sau khi để lại 5 bức thư gửi cho gia đình và nhà trường, xin vĩnh biệt thày giáo, bạn bè vì bị gia đình mắng mỏ và bị phân biệt đối xử nam nữ. Cái chết của những đứa trẻ trong một phút nông nổi đã phủ trắng tang thương lên cả một xã.
Vì học kém, sợ bố mẹ mắng, ngày 7/10/2005, 3 học sinh 12 tuổi ở Trường THCS thị xã Bến Tre (tỉnh Bến Tre) cũng tự tử bằng thuốc ngủ sau khi được giáo viên chủ nhiệm yêu cầu làm bản tự kiểm điểm về kết quả học tập không tốt và buộc phải đưa cho phụ huynh ký tên vào. Các em không dám mang về cho bố mẹ xem và tìm đến cái chết.
Cũng vì lý do tương tự, ngày 16/2/2006, 9 học sinh nữ (trường THCS Cổ Nhuế A, Từ Liêm, Hà Nội), 14 tuổi, vốn chơi với nhau rất thân, chỉ vì một vài bạn trong nhóm bị bố mẹ trách mắng vì học kém đã cùng nhau pha 100 viên thuốc ngủ vào cốc cà phê và uống. May mắn chỉ có 5 bạn phải phải nhập viện do hôn mê sâu.
Một lý do khác khiến khá nhiều teen tìm đến cái chết là vì yêu. Tháng 4/2005, cậu học sinh lớp 10 Nguyễn Phương Nam, Trường THPT Vũ Văn Hiếu, TP Hạ Long đã thắt cổ trên một cành cây ven đường. Lá thư tuyệt mệnh Nam để lại có yêu cầu "báo cho người yêu" cậu biết về cái chết này. Vài tháng sau, dân teen ở Hà Nội lại xôn xao vì vụ tử tử... suýt thành của đôi tình nhân học chung trường cấp 2 ở quận Long Biên.
Trường hợp của Hiếu lại có nguyên nhân khác. Bố mẹ cậu đều ngỡ ngàng khi cậu con trai hiền lành, ngoan ngoãn của mình bỗng cầm dao cắt cổ tay mình. Sau khi được cứu sống, cậu nói cậu cắt tay mình như thế vì thấy thương một cụ bà hàng xóm sống cô độc, nghèo khổ không ai chăm sóc, nhìn bà cụ, cậu thấy cuộc đời chỉ toàn khổ đau.
Rất hoang mang, bố mẹ đưa Hiếu đến phòng khám Tuna, chuyên về các vấn đề rối nhiễu tâm lý của Tiến sĩ, bác sĩ chuyên khoa II tâm thần học Lã Thị Bưởi. Qua thăm khám, trò chuyện, các chuyên gia tâm lý xác định nguyên nhân gây nên trạng thái stress đến mức có hành vi tự sát ở Hiếu chủ yếu do vấn đề nội sinh, yếu tố bệnh lý tiềm ẩn trong cậu bé, đến lứa tuổi dậy thì mới bắt đầu bộc lộ ra.
Kỳ vọng của cha mẹ đối với nhiều teen cũng là một áp lực mà không phải bạn nào cũng có thể vượt qua. Thủy, một học sinh giỏi có tiếng ở Hải Phòng, cùng lúc được chọn vào cả ba đội tuyển Sinh, Văn, Anh Văn. Mẹ của Thủy là một cô giáo, niềm tự hào về cô con gái học giỏi khiến cho chị luôn muốn con cố gắng, cố gắng hơn nữa. Sức ép thành tích khiến cho Thủy từ một học sinh giỏi, Thủy học dần mất tập trung. Ở trường về, cô bé luôn ở trong trạng thái bị kích động, luôn chỉ muốn lao ra đường, bắt bố phóng xe thật nhanh hoặc lao vào chơi những game điện tử có tính kích động để xả bớt stress. Cô bé đã đôi lần bộc lộ ý nghĩ tự tử. Linh Nga, cử nhân tâm lý của Phòng khám Tuna, đã tìm hiểu trường hợp của Thủy và nhận ra cô bé thường lấy những hành động mạnh để giải toả những căng thẳng tâm lý của mình, vô tình lại làm cho mình bị stress nhiều hơn.
Sự cô đơn, ít bạn bè cũng là một lý do dẫn đường cho nhiều teen đến tự sát. Kiều Oanh, một học sinh giỏi trường Chu Văn An (Hà Nội), được bố mẹ đưa đến chuyên gia tư vấn tâm lý vì những biểu hiện trầm cảm đến mức không thiết sống của cô bé. Nguyên nhân chỉ vì Kiều Oanh học giỏi nhưng thiếu kỹ năng giao tiếp, kết bạn. Oanh không thể chơi với ai, không tìm được bạn bè và bạn thân để chia sẻ, chuyện trò. Oanh cô độc trong thế giới của chính mình, đến mức, cô bé hoảng loạn trong ý nghĩ: mình là ai? mình sống để làm gì?
Theo Tiến sĩ Lã Thị Bưởi, chuyện tự tử ở thanh thiếu niên thời nào cũng có, tuy nhiên, hiện nay có chiều hướng gia tăng. Điều này cũng cho thấy việc các em tìm đến cách giải quyết tiêu cực này cho những khó khăn gặp phải trong cuộc sống không còn là chuyện hiếm.
Tiếp xúc với nhiều bệnh nhân lứa tuổi thanh thiếu niên có ý tưởng hoặc hành vi tự sát, tiến sĩ Bưởi nhận thấy đối với các em, chữ "chết" đôi khi rất nhẹ nhàng, đơn giản như là một trong số các cách giải quyết vấn đề mà các em gặp phải. Lứa tuổi teen vốn rất nhạy cảm, lãng mạn, những cảm xúc tiêu cực và tích cực đều có thể bị đẩy đi quá xa.
Tâm sự với chúng tôi, bà Bưởi trầm ngâm: "Thế hệ chúng tôi ở lứa tuổi teen rất hiếm khi có chuyện tự tử do thời đó thanh thiếu niên sống có lý tưởng, có hoài bão. Bây giờ, điều kiện vật chất tốt hơn, nhưng môi trường cũng nhiều sức ép của việc học hành và các mối quan hệ xã hội phức tạp, trong khi đó, chương trình giáo dục hiện nay lại thiên về dạy các em kiến thức chứ không dạy nhiều kỹ năng sống. Vì thế, nhiều em không biết cách đối đầu với những căng thẳng, bị mất phương hướng, suy nghĩ tiêu cực và tìm đến cái chết.
Thêm vào đó, các phương tiện thông tin cũng bộc lộ mặt trái của nó khi giúp các em dễ dàng tiếp xúc với những thông tin tiêu cực, ví dụ như những diễn dàn dạy cách tự tử. Trong một phút không làm chủ được bản thân, các em có thể sẽ làm theo những gì đọc được".
|
Để tránh việc thanh thiếu niên tự tử, cha mẹ nên:
- Gần gũi, lắng nghe, không chủ quan khi phát hiện thấy những suy nghĩ bất thường ở con cái.
- Đặt mình vào lứa tuổi của con để hiểu, chia sẻ và cảm thông với những áp lực và suy nghĩ của con.
- Không so sánh con với những đứa trẻ khác, không quá kỳ vọng vào con (kỳ vọng chỉ đúng khi đứa trẻ có khả năng, với những đứa trẻ bình thường, sự kỳ vọng sẽ tạo thành áp lực không tốt).
- Tìm đến các nhà tư vấn để tham khảo và tìm cách tháo gỡ những vấn đề tâm lý mà trẻ gặp phải.
* Tên các nhân vật đã được thay đổi |
(Theo Ngoisao) |