Hàng loạt doanh nghiệp thông báo mua cổ phiếu quỹ trong bối cảnh thị trường liên tục giảm, như một giải pháp tăng cầu, giảm cung, phần nào gợi ý nhà đầu tư giá chứng khoán đã khá rẻ và hạn chế bán ra.
Vn-Index chốt phiên 24/8 đã giảm 14% về giá trị, nếu so với ngày giao dịch đầu tiên tháng 8. Có phiên hai sàn chưa đến 1.600 tỷ đồng giá trị chuyển nhượng, chưa bằng tổng mức trao tay ở HSX hoặc HNX trong một ngày, hồi tháng 4, tháng 5.
Giá chứng khoán liên tục sụt giảm là một trong những nguyên nhân khiến các công ty gom cổ phiếu quỹ với số lượng lớn. Tháng 8 đến tháng 11 sẽ có hơn 20 triệu cổ phiếu được cả chục doanh nghiệp mua làm cổ phiếu quỹ.
Cuối tháng này, Công ty CP thép Pomina sẽ trích từ thặng dư vốn và lợi nhuận giữ lại tính đến hết quý II để đăng ký mua 9 triệu, thông qua phương thức khớp lệnh. Lý do đưa ra nhằm ổn định giá và sử dụng hiệu quả nguồn vốn. Với khối lượng giao dịch tối thiểu bằng 3% và tối đa 5% lượng đăng ký, Thủy điện Vĩnh Sơn Sông Hinh dự kiến mua lại 4 triệu VSH và kết thúc vào ngày 23/11 bằng nguồn lợi nhuận sau thuế chưa phân phối hết năm ngoái.
DPM cùng PPC cùng định mua 2 triệu cổ phiếu, TMT, TRC, NTL, SRF, DHG, LGL, VGS, TAG đăng ký giao dịch từ vài trăm đến cả triệu, với thông điệp bình ổn giá.
 |
| Nhiều doanh nghiệp mua cổ phiếu quỹ với mục đích bình ổn giá cổ phiếu, trấn an tâm lý nhà đầu tư. Ảnh minh họa: B.H. |
Bộ phận phân tích Công ty chứng khoán Âu Việt (AVSC) cho rằng: "Xu thế mua cổ phiếu quỹ có thể sẽ tăng trong thời gian tới, khi doanh nghiệp nhận thấy giá cổ phiếu đã ở mức quá thấp và dự kiến sẽ tăng trở lại trong tương lai". Động thái này giúp tăng cầu, giảm cung, đồng thời tác động tích cực đến tâm lý nhà đầu tư khi họ cho rằng giá cổ phiếu đã rẻ, ngừng bán ra và quyết định mua vào và được xem là điểm sáng trong những phiên giao dịch gần đây.
Theo ông Lê Đạt Chí, Trưởng khoa bộ môn tài chính, Khoa tài chính doanh nghiệp Đại học Kinh tế TP HCM, doanh nghiệp hiện có tiền (thông qua các đợt phát hành huy động vốn, phát hành thêm, chưa giải ngân vào các dự án...) nên lấy tiền nhàn rỗi chưa sử dụng trong khoảng 6 tháng ra đầu tư. Mặc khác, việc mua cổ phiếu quỹ thời khủng hoảng mang lại cho doanh nghiệp lợi nhuận hấp dẫn trong quá khứ, nên không lý do gì không mua vào như trước và chờ cơ hội, nhất là khi giá nhiều mã đã giảm mạnh.
Ông Chí ước đoán khả năng mua hết ở mức cao, bởi doanh nghiệp không quá khó khăn về vốn như thời khủng hoảng. Hơn nữa, lượng cổ phiếu quỹ được mua không nhiều, nên vị chuyên gia cho rằng động thái này không tạo ra lực cầu mạnh đủ sức bình ổn thị trường, hay sử dụng thông tin nhằm mục đích trấn an nhà đầu tư.
Tổng giám đốc Công ty chứng khoán SJC Huỳnh Anh Tuấn dự kiến sẽ xuất hiện trào lưu đăng ký cổ phiếu quỹ trong thời gian tới, chứ không chỉ dừng lại ở hơn 10 doanh nghiệp như hiện nay. Bởi thay vì mang tiền đi đầu tư tài chính thì giải ngân vào đây cũng là giải pháp khả thi. Diễn biến này trái ngược với giao dịch hai ba tháng trước, khi đó xu hướng bán ra mang tính chủ đạo.
Tuy nhiên Tiến sĩ Đinh Thế Hiển nhận định: "Nhiều doanh nghiệp than thiếu vốn, phải vay với lãi suất cao, tìm mọi cách huy động vốn. Vậy nếu công ty còn tiền - tức đã có lợi thế, nhất là công ty cùng ngành, sao không nhân cơ hội này đẩy mạnh sản xuất, chiếm hẳn ưu thế". Mặc khác, khi công ty có thực lực, triển vọng phát triển, sẽ ghi điểm trong mắt nhà đầu tư. Đây mới là giải pháp căn cơ kích thích sự phát triển thị trường, thay vì dùng thủ thuật mua cổ phiếu quỹ. Khi hàng loạt công ty đăng ký nhưng không mua hoặc gom nhỏ giọt, "đi chợ" chính cổ phiếu của mình, nhà đầu tư sẽ quay lưng với động thái mua cổ phiếu quỹ ở những lần tiếp theo.
Nhiều ý kiến cho rằng thị trường đang thiếu vốn. Song, theo ông Hiển, vốn như vậy là đủ mà chỉ thiếu công cụ để tăng thanh khoản cho vốn (ví dụ như: T+1, thậm chí T+0; khớp lệnh liên tục, giao dịch kỳ hạn...). Còn kỳ vọng thị trường sẽ khởi sắc từ thông tin doanh nghiệp mua cổ phiếu quỹ chỉ là cái cớ để giới lướt sóng vao cuộc và một số nhà đầu tư mắc bẫy chạy theo. Sẽ có người thắng, nhưng cũng không ít kẻ thua. Đây chỉ là giải pháp tình thế nên con sóng tăng (nếu có) cũng khó duy trì lâu, ông Hiển cho biết.
Bạch Hường